ĐAU LƯNG LAN XUỐNG CHÂN – ĐỪNG CHỈ NGHĨ LÀ ĐAU CƠ

Đau thắt lưng là một trong những vấn đề cơ xương khớp thường gặp, có thể ảnh hưởng đến nhiều độ tuổi và gây khó khăn trong sinh hoạt hằng ngày. Một số người chỉ cảm thấy đau khu trú ở vùng lưng dưới, trong khi những trường hợp khác có thể xuất hiện cơn đau lan xuống mông, đùi hoặc cẳng chân, kèm theo tê bì, châm chích hay yếu chân.

Trong một số trường hợp, các triệu chứng này có thể liên quan đến tổn thương tại cột sống thắt lưng, trong đó có tầng đĩa đệm L4-L5.

L4-L5 là gì?

Cột sống thắt lưng gồm 5 đốt sống, được ký hiệu từ L1 đến L5. Giữa các đốt sống là các đĩa đệm có vai trò như “bộ phận giảm xóc”, giúp hấp thụ lực và hỗ trợ cột sống vận động linh hoạt.

Tầng L4-L5 nằm giữa đốt sống thắt lưng thứ tư và thứ năm, ở vùng thấp của cột sống. Đây là khu vực phải chịu nhiều lực tác động trong các hoạt động như đứng, đi lại, cúi, xoay người hoặc nâng vật nặng.

Theo thời gian, đĩa đệm có thể bị thoái hóa, mất nước và giảm khả năng đàn hồi. Trong một số trường hợp, phần nhân đĩa đệm có thể thoát ra ngoài qua vùng bao xơ bị tổn thương, gây thoát vị và có khả năng chèn ép các cấu trúc thần kinh lân cận.

Những triệu chứng có thể gặp khi tầng L4-L5 bị tổn thương

Tùy vào nguyên nhân và mức độ ảnh hưởng đến các rễ thần kinh, người bệnh có thể xuất hiện một hoặc nhiều triệu chứng:

• Đau vùng thắt lưng: Cơn đau có thể âm ỉ hoặc tăng lên khi cúi, xoay người, đứng lâu, ngồi lâu hoặc vận động.

•​ Đau lan xuống chân: Đau có thể lan từ vùng thắt lưng xuống mông, mặt ngoài đùi, cẳng chân hoặc bàn chân tùy vào cấu trúc thần kinh bị ảnh hưởng.

•​ Tê bì, châm chích: Người bệnh có thể cảm thấy tê, kiến bò hoặc cảm giác bất thường dọc theo chân.

•​ Yếu cơ: Một số trường hợp có thể xuất hiện yếu chân, khó thực hiện một số động tác hoặc cảm giác chân không vững.

•​ Hạn chế vận động: Đau và co cứng cơ có thể khiến người bệnh khó cúi, đứng lên, ngồi xuống hoặc đi lại.

Các triệu chứng này có thể liên quan đến nhiều bệnh lý khác nhau. Vì vậy, không nên tự kết luận rằng đau lưng và đau chân chắc chắn là do thoát vị đĩa đệm L4-L5.

Những nguyên nhân nào có thể gây đau và chèn ép thần kinh?

Một số bệnh lý thường gặp liên quan đến vùng cột sống thắt lưng gồm:

Thoát vị đĩa đệm

Khi một phần đĩa đệm bị thoát ra ngoài và gây kích thích hoặc chèn ép rễ thần kinh, người bệnh có thể xuất hiện đau lan theo đường đi của thần kinh, tê bì hoặc yếu cơ.

Thoái hóa đĩa đệm

Quá trình thoái hóa có thể làm đĩa đệm mất dần chiều cao và khả năng hấp thụ lực. Tình trạng này có thể góp phần gây đau lưng và làm thay đổi cấu trúc cột sống.

Hẹp ống sống hoặc hẹp lỗ liên hợp

Sự thu hẹp không gian dành cho tủy sống hoặc rễ thần kinh có thể gây đau, tê hoặc yếu chân. Một số người có thể thấy triệu chứng tăng lên khi đứng hoặc đi bộ lâu và giảm khi nghỉ.

Trượt đốt sống

Khi một đốt sống trượt ra trước hoặc sau so với đốt sống kế cận, cấu trúc cột sống có thể bị thay đổi và gây đau hoặc ảnh hưởng đến các cấu trúc thần kinh.

Không phải mọi cơn đau chân đều bắt nguồn từ cột sống

Đau vùng mông, đùi hoặc chân có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, chẳng hạn như bệnh lý khớp háng, khớp gối, cơ, dây chằng, thần kinh ngoại biên hoặc các vấn đề mạch máu.

Vì vậy, việc xác định đúng nguyên nhân cần dựa trên bệnh sử, thăm khám lâm sàng và các phương tiện chẩn đoán hình ảnh khi có chỉ định.

Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định chụp X-quang, CT hoặc MRI để đánh giá cấu trúc xương, đĩa đệm, ống sống và các mô mềm liên quan. MRI cột sống thắt lưng thường có giá trị trong đánh giá đĩa đệm và các cấu trúc thần kinh khi có chỉ định phù hợp.

Khi nào cần đi khám sớm?

Người bệnh nên chủ động thăm khám nếu tình trạng đau lưng kéo dài, tái diễn nhiều lần, đau lan xuống chân, kèm tê bì hoặc yếu chân.

Đặc biệt, cần đến cơ sở y tế sớm khi xuất hiện tình trạng yếu chân tiến triển, rối loạn cảm giác lan rộng hoặc rối loạn kiểm soát tiểu tiện, đại tiện. Đây có thể là những dấu hiệu cần được bác sĩ đánh giá kịp thời.

Thăm khám và chẩn đoán tại Bệnh viện Quốc tế Tâm Trí Hồng Ngự

Tại Bệnh viện Quốc tế Tâm Trí Hồng Ngự, người bệnh gặp các triệu chứng đau thắt lưng, đau lan xuống chân, tê bì hoặc hạn chế vận động có thể được bác sĩ thăm khám và đánh giá nguyên nhân.

Khi cần thiết, bác sĩ có thể chỉ định các phương tiện chẩn đoán hình ảnh phù hợp, trong đó có MRI 1.5 Tesla, nhằm hỗ trợ đánh giá các bệnh lý cột sống, đĩa đệm và cấu trúc thần kinh.

Việc chẩn đoán đúng nguyên nhân là cơ sở quan trọng để lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp, từ điều trị bảo tồn, phục hồi chức năng, dùng thuốc theo chỉ định đến các phương pháp can thiệp hoặc phẫu thuật trong những trường hợp cần thiết.

► Đau thắt lưng kéo dài hoặc đau lan xuống chân không nên bị xem nhẹ. Đừng tự chẩn đoán nguyên nhân chỉ dựa vào triệu chứng. Hãy chủ động thăm khám để được bác sĩ đánh giá chính xác tình trạng và tư vấn hướng điều trị phù hợp.